Deepa Anappara anajadili 'Mwisho wa Dunia' na Historia ya Ukoloni ya India

Deepa Anappara's Mwisho wa Dunia ni uundaji upya wenye nguvu wa masimulizi ya kikoloni unaoweka sauti za Wahindi katikati ya himaya.

Imepangwa dhidi ya mandhari kubwa ya Tibet na Uhindi wa Uingereza, hadithi inamfuata Balram, mchunguzi wa India, na Katherine, mvumbuzi Mwingereza, wakipitia fursa dhaifu.

Kupitia uchoraji ramani, usafiri na upinzani wa kimya kimya, Anappara anamhoji ni nani anayekumbukwa katika historia na ni nani aliyeandikwa kabisa.

Kwa wasomaji wa Uingereza wa Asia Kusini, riwaya hii inahisi kuwa na hisia kali, ikipinga mitazamo ya kikoloni iliyorithiwa huku ikituunganisha tena na uzoefu wa mababu uliofutwa.

Akiongea na DESIblitz, Anappara anajadili wachunguzi wa India waliosahaulika, nguvu za kifalme, upweke katika mandhari kali na kwa nini hadithi za kubuni zinaweza kurejesha hadithi ambazo kumbukumbu zinakataa kuhifadhi.

Mwisho wa Dunia Sauti za Wahindi mara nyingi hufutwa kutoka historia ya kifalme. Kwa nini ilikuwa muhimu kwako kurejesha hadithi hizi zilizofichwa kupitia hadithi za kubuni?

Nilikuwa na hamu ya kujua uzoefu wa Wahindi ungekuwaje katika karne ya 19, wakati bara hilo lilikuwa chini ya utawala wa Uingereza.

Nilipohamia Uingereza kutoka India zaidi ya miaka 18 iliyopita, nilishangazwa na kiwango cha ujinga - kwa makusudi au vinginevyo - kuhusu uharibifu uliosababishwa na ukoloni, na ni sawa kusema kwamba hii ndiyo iliyonifanya nifikirie kuhusu kumbukumbu zilizochaguliwa ambazo Uingereza inazo kuhusu historia yake ya ukoloni.

Ni hadithi gani ambazo hazijasimuliwa katika kumbukumbu hizi, ambazo zinajaribu kuonyesha ukoloni kama dhamira ya ustaarabu?

Hadithi za kubuni ziliniruhusu kufikiria upya hadithi hizo.

Balram ameongozwa na wachunguzi halisi wa Kihindi ambao kwa kiasi kikubwa hawakuwapo kwenye kumbukumbu. Ulisawazishaje utafiti wa kihistoria na mawazo wakati wa kuunda sauti yake?

Katika karne ya 19, Uingereza iliwafunza Wahindi kutumia miili yao kama vyombo vya upimaji na ramani ya Tibet, jambo ambalo halikuwaruhusu Wazungu kuingia.

Wachunguzi wa kijasusi wa India walichunguza Tibet na kuwaletea Waingereza taarifa.

Tunajua mengi haya, na kuna hati ambazo tunaweza kuona njia walizopitia kupitia Tibet.

Hilary Mantel alisema katika mihadhara yake ya BBC Reith kwamba alijiruhusu kufikiria mambo ya ndani ya mhusika, lakini nje - kwa mfano, Ukuta chumbani mwake - ilibidi utegemee ukweli.

Kwa kadiri nilivyoweza, nilijaribu kufuata mwongozo huu.

Maelezo ya maisha ya Balram yanafikiriwa—jinsi anavyofikiri, nia zake—lakini maelezo ya kile ambacho uchoraji ramani na usafiri vilihusisha wakati huo yanategemea utafiti.

Nilitafuta ushauri kwenye kumbukumbu nchini India na Uingereza ili kujifunza kuhusu upimaji na vifaa vilivyotumika wakati huo.

Katherine anapinga kanuni za kijinsia za Victoria lakini bado ana upendeleo wa kikoloni. Ulifikiriaje kuandika mchunguzi wa kike tata kama huyu?

Ilikuwa rahisi kwa namna fulani kuandika kuhusu Katherine kwa sababu kuna maelezo ya wachunguzi wanawake, ambao baadhi yao walisafiri hadi Tibet katika karne ya 19 na mwanzoni mwa karne ya 20.

Kuwa mwanamke, na hivyo kukabiliana na vikwazo vilivyowekwa na jamii, hakukuwafanya wachunguzi hawa wanawake kuwa wabeberu wasio na msimamo mkali; maelezo yao pia yanawadharau, tuseme, Wahindi.

Nilimtegemea Katherine kutokana na kile nilichoweza kujifunza kuhusu wachunguzi wanawake kupitia masimulizi yao.

Katherine ana mama Mhindi, na kwa hivyo anajua sana jinsi fursa aliyonayo ilivyo dhaifu.

Riwaya hii inachunguza ramani na ramani kama zana zenye nguvu. Je, unaona usimulizi wa hadithi yenyewe kama njia ya kuandika upya historia?

Siioni kama kuandika upya historia, lakini inahusu zaidi kujenga upya vipengele vya historia ambavyo havipo kwenye kumbukumbu na kumbukumbu zilizopo.

Historia ya India iliandikwa na Waingereza, waliotawala India wakati huo, kwa hivyo mtazamo tunaoupata wa wakati huo ni wa kibeberu.

Hilo lingekuwa tofauti vipi ikiwa tungeliangalia kutoka kwa mtazamo wa wakoloni? Je, kuna mapengo gani kwenye kumbukumbu?

Hadithi za kubuni zinaweza kurudisha nyakati hizo kwenye uhai.

Tibet inahisi kama mhusika peke yake. Kusafiri huko kuliathirije uandishi wako na kuunda upya riwaya yako?

Mojawapo ya mambo ambayo yalikuwa muhimu kwangu kuona huko Tibet ni aina ya utakatifu ambao Watibeti waliwekeza nao ardhi yao.

Wanayaona maziwa na milima kama mitakatifu; wanaiomba.

Aina hiyo ya uhusiano na ulimwengu wa asili, ambayo hatuioni mara nyingi, ilikuwa muhimu kwangu kuishuhudia.

Nilihisi kuguswa na kile nilichokiona kama njia ambazo watu waliheshimu ardhi yao na ulimwengu wa asili.

Nadhani kila mtu anaweza kujifunza kutokana na hili, hasa katika enzi ya leo. Na nilijaribu kuwasilisha uhusiano huo katika riwaya.

Chetak anatembea kwa njia ya ajabu kati ya Balram na Katherine. Anawakilisha nini, na kwa nini ilikuwa muhimu kwake kuwepo kati ya walimwengu wote wawili?

Ubeberu ulikuwa kuhusu kuwaondoa wakoloni wote madarakani.

Kutokumruhusu mkoloni kukuelewa kikamilifu wewe ni nani, au nia na malengo yako ni nini, pia itakuwa njia ya kujishikilia, na natumai hadithi ya Chetak inaonyesha hili.

Mwisho wa Dunia maswali ni nani anayeitwa "mchunguzi". Je, unafikiri tabaka hizi bado zipo katika utamaduni wa usafiri na matukio leo?

Ukiangalia baadhi ya hadithi zinazotoka Everest, ambapo Washerpa ndio wasaidizi na Wamagharibi ndio washindi, mgawanyiko huu upo hadi leo.

Lakini ni wazi kuna ufahamu zaidi, na kategoria hizi zinapingwa.

Riwaya yangu inavutiwa zaidi na kuangalia kama kuna mtu yeyote anayepaswa kuitwa 'mchunguzi' katika mandhari ambayo tayari imejaa watu waliozaliwa katika nchi hiyo.

Wahusika wakuu wote wawili hupata upweke mkubwa katika mandhari kubwa. Ulishughulikiaje upweke wa kuandika katika mazingira magumu kama hayo?

Kupanda milima kwenye miinuko mirefu kunaweza kukuacha na nguvu kidogo sana ya mazungumzo.

Hii ilimaanisha kwamba wahusika wangekuwa peke yao na mawazo yao kwa muda mwingi.

Lakini nisingeuelezea kama upweke. Upweke unaweza kuwa na matunda.

Unaweza kufikiria upya baadhi ya maamuzi yako ya awali au kuona matendo yako katika mtazamo mpya.

Umetaja Kim na Moby-Dick kama mvuto. Hadithi hizi za kitambo zilitoa nini kwa ubunifu, na ulitaka kupinga au kupotosha nini?

Moby-Dick ilinipa ujasiri wa kuandika riwaya ya matukio ambayo pia haikuogopa kuuliza maswali ya kifalsafa.

Pia ni simulizi inayopotoka, si riwaya inayoruka kutoka mgogoro mmoja hadi mwingine.

KimKwa upande mwingine, ina mpango uliojaa vitendo na inaunga mkono kikamilifu ubeberu wa Uingereza.

Nilitaka kupinga hilo, bila shaka, lakini wakati huo huo, nilitaka kuandika wahusika wenye utata uleule ambao Kipling anampa Kim katika riwaya.

Kwa wasomaji wa Asia Kusini wanaogundua kazi yako, unatumaini watapata nini kutokana na safari ya Balram?

Natumaini itatufanya tufikirie njia zote ambazo zamani zinaendelea kuwa na ushawishi juu ya mawazo yetu na jinsi tunavyojiona.

Natumaini itatufanya tuhoji uhusiano tulionao na mandhari.

Hapo zamani za kale, tuliiona ardhi kama takatifu, ilhali sasa, tunaonekana kufikiria kila mara njia ambazo tunaweza kuitumia, mara nyingi kwa hatari yetu wenyewe.

Kwa moyo wake, Mwisho wa Dunia ni kutafakari kuhusu kumbukumbu, ardhi na uhuru wa kujiamulia.

Tafakari za Anappara zinawaalika wasomaji kufikiria upya jinsi historia za ukoloni kuendelea kuunda utambulisho, mawazo na uhusiano wetu na ulimwengu wa asili.

Kwa Waasia Kusini, safari ya Balram inakuwa ukumbusho kwamba historia yetu haiko tu kwenye kumbukumbu za kifalme.

Inaishi katika mandhari, katika ukimya, na katika hadithi zinazosubiri kusimuliwa tena.

Kwa kuzingatia uzoefu wa Kihindi ambao mara nyingi hufutwa kutoka historia, Anappara inatoa kitendo cha kimya kimya cha kurejesha.

Mwisho wa Dunia na Deepa Anappara imechapishwa na Oneworld.